Xbox 360
Bioshock

Intro
De afgelopen maanden verscheen er steeds meer informatie over Bioshock. De hype machine werd een versnelling hoger geplaatst naar mate de release dichterbij kwam. In tegenstelling tot menig game betrof de hype tactiek niet om een mystieke en geheimzinnige sfeer vorm te geven. Nee, iedereen wist precies wat de plasmids waren en hadden ook al redelijk in zicht over de Big Daddy’s en Little Sisters. Zodanig zijn er ook al meer dan genoeg reviews geweest die hier verder op in gingen. In mijn ogen alleen een beetje TE positief. Laten we maar beginnen bij het begin, waarom ik dat vind.


Verhaal
Het verhaal wordt door velen bestempeld als geweldig en meeslepend. Van het begin af aan wordt deze indruk niet gewekt. Je zit in een vliegtuig boven de Atlantische Oceaan op weg naar wat lijkt een familiebezoek. Plotseling wordt het beeld zwart met het geluid dat er technische problemen zich voort doen. Het beeld wordt zichtbaar en je bevindt jezelf onderwater omringt door bagage terwijl een vliegtuig rotor je rakelings passeert. Toevallig kom jij midden op de oceaan een vuurtoren tegen. What are the odds? Je klimt aan land en gaat bij de openstaande deur naar binnen. Vervolgens gaat de deur plotseling dicht, lampen gaan aan en de sfeer is duidelijk. Maar vervolgens blijven er wel vragen aanwezig gedurende het hele spel. En op dit soort details komen geen antwoorden en blijft het allemaal maar “toeval”. Geen diepgang te bekennen en lijkt het meer op een geforceerde poging om een begin te vinden om de speler in Rapture te krijgen.

Gedurende het spel ontwikkelt het verhaal zich gelukkig verder. En op veel vragen komen passelijke antwoorden. Je wordt begeleid door Atlas, een middelbare man, welk jouw ziet als de redder in nood. Aangezien je totaal niet bekend bent in Rapture is het verstandig om Atlas voorlopig maar te assisteren. Het is overigens niet alsof je veel keus hebt. Naar mate het spel vordert leer je steeds meer over Atlas en zijn motieven. Vervolgens komt Andrew Ryan in hoogsteigen persoon het radio contact met Atlas verstoren. Zodra je Arcadia verlaat komt er nog een derde personage langs genaamd Sander Cohen welk je een lugubere opdracht toebedeeld.

Ondanks dat de rollen duidelijk lijken te zijn is er bij elk personage wel iets wat je bevalt of tegenspreekt. Wie ga je helpen? Wie ga je doden? Dit soort beslissingen zijn een belangrijk onderdeel in Bioshock. Een simpele methode om de speler meer bij het spel proberen te betrekken. Neem het Little Sister aspect als voorbeeld. Je kan deze kleine meisjes doden als de monsters die ze zijn om zo meer ADAM te verkrijgen. Of kies je er voor om naar de dokter te luisteren en deze meisjes te genezen van hun ziekte om minder ADAM te krijgen, maar wel andere extra rewards.

Maar wat kan gebruikt worden als maatstaaf om het verhaal te beoordelen? Moeten we andere RPG’s of shooters gaan hanteren? Het is immers duidelijk dat er veel potentie is voor een diepgaand verhaal zoals bij verscheidene RPG’s. Helaas gaat het toch meer richting een shooter verhaal welk alsnog oppervlakkig en redelijk simpel qua opzet is. De personages worden niet echt diep uitgewerkt, maar toch net genoeg om er een soort van band mee te ontwikkelen. Het uitdiepen van het verhaal in het algemeen is voor een shooter erg goed gedaan, maar vanuit RPG perspectief wordt het toch redelijk met af en toe goede momenten.


Sfeer
Gelukkig is er meer in Rapture dan alleen de main story. Van het moment dat je in de duikboot voor het eerst Rapture in het zicht krijgt heb je het idee in een utopische wereld beland te zijn. Althans volgens de visie die de mensen van de jaren ’20-’50 hadden met betrekking tot de toekomst. Dat beeld veranderd enorm zodra je uit de duikboot stapt. Er is overduidelijk iets gebeurd waardoor de stad in puin is vervallen. Elk deel van Rapture heeft zijn eigen identieke indeling en opbouw met een duidelijke hoeveelheid chaos en verval. Waar je ook komt het blijft duidelijk dat er ooit een ontwikkelende samenleving heeft bestaan.

Er is gekozen voor een wat duistere uitstraling. Veel donkere gebieden met een beperk aantal lampen. Dit verstevigd het gevoel dat het niet goed gaat met Rapture. De wijze waarop geluid en tegenstanders geïntegreerd zijn voegt daar het gevoel van leven en gevaar aan toe.

In het begin verken je Rapture en zie je het neergestorte vliegtuig opeens langskomen en ramt de gang waar jij toevallig loopt. Door het gat wat gemaakt wordt begint water te stromen en heb je het gevoel te moeten haasten eer het water tot je nek staat. Vluchtig klauter je een weg er langs door de eerstvolgende sluisdeur waar jij je dan weer even een moment veilig waant. Maar dit is kortstondig aangezien er een Splicer naar binnen komt en het eerste echte gevecht aanvangt. Wat hier opviel is dat het stromende water van een afstand er mooi uit zag, maar zodra je er door heen liep het er zeer slecht uitzag en lichtelijk stoorde.

Het geluid is goed gedaan. Gedurende het spel is er geen enkel moment van stilte. Krakende deuren, stromend water, bladeren die op de wind meedeinen, Splicers die tegen zichzelf praten, Big Daddy’s welk je in de verte hoort lopen en kreunen terwijl een Little Sister tegen ze praat. Dit alleen al zorgt er voor dat de omgeving meer diepgang mee krijgt. Het is wel jammer dat de Splicers heel vaak hetzelfde zeggen. We mogen verwachten dat met de hedendaagse games en opslagcapaciteit toch wat meer variërende uitspraken aanwezig zouden zijn.

Maar wat ik het leukste aspect vond is dat er her en der geestverschijningen zich voordoen. Het beeld wordt iets grijzer en ook het geluid veranderd in de jaren ’50 stijl. Je ziet een vrouw met baby in het toilet, een danseres op een podium, een verliefd stelletje in de natuurlijke omgeving van Arcadia welk even danst. Zo ook zijn er schaduwen die onder deuren te zien zijn, of iemand die om de hoek staat en er vervolgens niet aanwezig zijn zodra jij een kijkje neemt. Ondanks dit alles is het toch niet een angstaanjagend spel en zijn de schrikmomenten gering.

Wat zeker niet vergeten mag worden zijn de Tape Recorders. Dit zijn bandrecorders die overal in Rapture te vinden zijn. Hierop zijn stukken informatie te vinden van interessante en minder interessante personages. De reden dat dit een goede toevoeging is heeft te maken met de teksten. Ze geven meer inzicht in wat er in het verleden plaatsvond en hoe de huidige situatie langzaam aan is gaan ontstaan. Zodoende krijg je meer of minder sympathie met bepaalde hoofdpersonen waaronder Andrew Ryan en de vrouwelijke doktor welk verantwoordelijk is voor de Little Sisters. De sympathie is overigens groot te noemen op het moment dat je een keuze maakt wat te doen met de Little Sisters en ze huilend bij de gedode Big Daddy ziet zitten, maar ook zodra ze tegenstribbelen als je ze wilt redden.


Gameplay
Tijdens het spelen is de gameplay toch aardig belangrijk lijkt me. En daar valt genoeg over te zeggen. Ondanks dat het in de kern altijd hetzelfde blijft is het uiterlijk jasje wel aantrekkelijk te noemen.

Zoals bij elke shooter zijn er weer de standaardwapens aangevuld met een camera en Plasmids. De plasmids zijn vervanging van de alom magische krachten van RPG’s. Bewapend met dit als is het mogelijk om een unieke speelstijl te ontwikkelen en je tegenstanders op een veelzijdige wijze af te slachten.

In het begin is je personage nog vrij standaard met zijn moersleutel, pistool en elektroshock plasmid. Toch is dit genoeg om al veel te bereiken. Atlas geeft je al vroegtijdig de hint om de Splicers te verlammen met de plasmid om vervolgens neer te meppen met de moersleutel. Helaas is dit een zodanig effectieve wijze dat het gemakkelijk gedurende het hele spel gehanteerd kan worden. Zeker als je kijkt naar het nut van de overige plasmids. Zodra je in staat bent tegenstanders te bevriezen is het eventjes leuk, maar is het nu echt handig aangezien je zo veel loot misloopt? En hoe zit het met de fire plasmid? Deze is erg handig in bevroren omgevingen waar ijs gesmolten moet worden, maar om er nu tegenstanders mee in vuur en vlam te zetten…niet slim in de meeste gevallen. Zeker niet bij een Big Daddy welk dan naar je toe rent om een close melee combat met jouw aan te gaan. Telekinese daar en tegen komt vaker van pas en levert ook leuke momenten op. Eventjes wat booby traps herleggen, bommen opvangen van Nitro Splicers en terug gooien of met een enorm bankstel gaan smijten naar een stel Splicers. Of wat dacht je van een barkrukken gevecht in een bar? Er zijn enorm veel mogelijkheden om iemand te doden door middel van plasmids. Maar de leukste wijze om een grote groep Splicers te controleren blijft toch het gebruik van de bijen die zich ontfermen over je tegenstanders.

In het begin is het onmogelijk om alle Plasmids te kunnen gebruiken. Dit omdat er een beperkt aantal slots is welk je kan vullen. Gelukkig is het mogelijk om je personage verder te ontwikkelen. Zodra je Little Sisters hebt ontdaan van hun ADAM krijg je punten om te spenderen in Gatherer Gardens. In deze machines is het mogelijk om extra health, EVE, uitbreiding slots, upgraden kracht plasmids en meer te kopen.

Wees wel verstandig met het uitbreiden van de slots. Dit omdat er nog meerdere zijn waar je Gene Tonics in dient te plaatsen. Deze tonics kunnen gebruikt worden om te zorgen dat je meer damage doet, een static shield heb welk tegenstanders shockeert als ze je aanraken, betere manier van hacken, verkorten alarm en meer. Door deze ontwikkelingsmogelijkheden kun je jouw personage aardig individualiseren met betrekking tot je persoonlijke speelstijl.

Het ontwikkelproces is ook te vinden in je wapens. Zo is het mogelijk om Power to the People machines her en der tegen te komen. Deze machines zijn maar éénmalig te gebruiken en dient er gaat nagedacht te worden wat je wilt upgraden. Wil je meer kogels in je pistool proppen zodat je minder hoeft te herladen, of wil je sneller kunnen schieten met je shotgun? Elk wapen, behalve de moersleutel, kan 2 maal opgewaardeerd worden.

Zo zijn er ook de U-invent machines. Gedurende je reis door Rapture zijn schroeven, rubberbandjes en meer “nutteloze” items te vinden. Zodra ze in de U-invent geplaatst worden is het mogelijk om voorgeprogrammeerde dingen te maken. Zo is het mogelijk Automatic Hack, Elektroshock bullets en meer te maken. Dit in combinatie met een opgewaardeerd wapen is een zeer krachtige combinatie.
Er is ook een manier aanwezig om security camera’s, bots, kluizen en meer naar je hand te kunnen zetten genaamd hacken. Hacken is niet irritant, althans in de zin dat je niet verplicht bent dit te doen. Je hebt jammerlijk genoeg een maximaal aantal credits welk je mee kan nemen de hele tijd. Op een gegeven moment, als je Splicers dood, laat je bergen geld achter omdat je het niet kan meenemen. Dus Buy Out gebruik is een gebruikt middel om de mini-game van het hacken te omzeilen. Het geld heb je immers toch weer zo aangevuld. Anders kun je nog meer dan genoeg Automatic Hack verkrijgen via U-Invent machines. Heb zelf zelden tot nooit die mini-puzzle gedaan. Als je dat vaak doet is het inderdaad irritant. Wat ook irritant is zijn de security alerts. Komen er ladingen vliegende bots op je af waarvan ik altijd 2 hack. Zodoende assisteren ze je als hulpje. Dit is ook mogelijk bij camera’s en turrets welk je een tactisch voordeel kunnen opleveren.
Eerder noemde ik al de camera. Dit is een leuke toevoeging maar geeft wel een beetje het Pokemon gevoel op de Gamecube waarin je door een safari park liep om Pokemon op de foto te krijgen. In Bioshock is de bedoeling alle soorten vijanden op de foto te plaatsen. Leven en in actie wel te verstaan anders wordt het een penalty. Het mooie aan dit systeem is dat de foto’s voor research doeleinden gebruikt worden. Elke keer als er een balk volledig gevuld is kom je meer te weten over de zwakte en sterke punten. Zo krijg je damage bonussen tegen die specifieke tegenstander en speel je extra Gene Tonics vrij.
Met alles wat mogelijk is zou de bediening lastig kunnen zijn. Gelukkig is de xbox360 controller hier ideaal voor en intuïtief qua gebruik. Het richting is soepel en wisselen van wapens en plasmids gaat net zo gemakkelijk. De menu’s zijn ook overzichtelijk en makkelijk door heen te bladeren. Toch vind ik dat het een beetje vreemd is dat het aantal aanwezige Little Sisters in het pauze menu wordt getoond en niet in je andere menu’s, wat veel logischer zou zijn.

Moeilijkheidsgraad en uitdaging
In Bioshock zijn er verscheiden moeilijkheidsgraden variërend van easy tot hard. Zodoende is er wel iets voor de beginnende tot de wat geoefendere gamer. Voor mijn gevoel was het easy wel erg makkelijk terwijl op hard het ook nog te doen was. Een extra hard modus zou welkom zijn geweest.
Op easy loop je door het spel alsof er niets is wat je stopt. Je EVE en health bandages zijn altijd tot de top gevuld. Big Daddy’s die na 2x je shotgun legen al neervallen. Maar zelfs op Hard mode is het niet zoveel beter…mits je de juiste wapen upgrade hebt gehaald en de juiste munitie en tactiek hanteert. Hersenloos op een Big Daddy afrennen heeft weinig zin op Hard mode. Mijn advies is dan ook je plasmid en wapen vol en klaar te hebben staan. Een creatieve tactiek die ik elders had gelezen, zelf uitgeprobeerd, is zeer effectief. Ga met je telekinese explosieve verzamelen op een plek en lok de BD er naar toe. Zodra hij er staat alles opblazen.
Verder valt de hektiek aardig mee. Velen beweren dat je van het ene moment in het andere overgaat zonder een echt rust moment. Dit heb ik zelf nog niet meegemaakt. De stroom tegenstanders is vrij constant op een enkele situatie na. En na die enkele situatie is je Eve bijna op en moet het weer bijgevuld worden. Daarnaast zijn er ook veel momenten geweest waarop het gevoelt heerste een standaard RPG quest uit te moeten voeren. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het verzamelen van 3x7 specifieke ingrediënten, het uitmoorden van Cohen’s “Disciples” om er dan een foto van te maken etc. Op die momenten was het merendeels rustig lopen van her naar der. Ideaal om te saven en te pauzeren.
Verder zijn er weinig echte gevechten welk een probleem zullen zijn. Het is wel jammer dat sterven weinig tot geen gevolgen met zich meedragen. Je wordt bij de meest dichtstbijzijnde Vita Chamber weer tot leven gewekt terwijl je tegenstander laag in zijn health blijft zitten. Zelf gebruikte ik geen enkele save, behalve de auto saves van het spel zelf en dit voegde toe aan de dreiging. Als je stierf was er weer een aardig stuk dat overnieuw gedaan moest worden. Maar een beetje gamer zal niet zo snel sterven met dit soort “moeilijkheids”graden.
Aangezien je veel EVE en munitie gebruikt is het taak om elk deel van Rapture te verkennen. De pijl boven in het scherm leid je rechtstreeks naar je objectieven, maar negeer dat van tijd tot tijd. Als je gaat rushen zonder kamers in te gaan op zoek naar munitie, Eve en andere zaken kom je nog niet ver. Wat dat betreft heeft 2K het slim aangepakt. Zelfs rushers moeten nog een redelijk gebied van Rapture verkennen om te overleven.

Conclusie
Verscheidene reviewers beweren dat het spel zoveel positieve kanten heeft dat de negatieve eigenlijk niet mee tellen. Dit vind ik onzin. Geen enkel spel is perfect maar toch zie je overal 9’s en 10’en verschijnen. Daarnaast worden tegenwoordig voor veel games immens hoge scores gegeven die ze nooit verdienen. Daarom hanteer ik een andere puntentelling. Elke cijfer dat gegeven wordt haal ik nog eens 2 van af. Maar goed eerst de motivatie en opsomming…

Omdat Bioshock een samensmelting is tussen een shooter met wat rpg-elementen spreekt het gamers van beide genres aan. Zo is het spel op het ene moment geweldig voor shooters en minder voor rpg’ers en wellicht ook vice versa.

Voor het verhaal is het duidelijk. Ondanks het potentieel voor veel diepgang en psychologisch spelletjes is er maar iets neergezet wat er overduidelijk niet aan voldoet. Voor een rpg’er zal het verhaal regelmatig niet voldoen aan zijn maatstaven. Iemand die merendeels een FPS’er is zal het verhaal meer diepgang zien bezitten dan een Gears of Wars, waardoor het voor hen als een zeer goed verhaal ervaren wordt. Qua sfeer zit het ook aardig goed.

Grafisch gezien kan het her en der nog wel wat beter. Voornamelijk het water als je er onder staat, de tegenstanders iets meer variatie in hun uiterlijk onderling. Daarnaast hebben verscheidene mensen last dat het beeld soms stil valt en dan weer verder gaat, en dat meerdere keren…soms zelfs een paar minuten lang. Dit heeft een zeer negatieve impact op de speel ervaring.

Qua geluid zou ik alleen willen dat de tegenstanders wat meer variatie in hun uitspraken zouden hebben. Velen hebben het er ook over dat de subtitels niet gelijk lopen met de gesprekken en tekst op bandrecorders. Dit heb ik zelf niet ervaren aangezien de subtitels toch uitstonden. In tegenstelling tot de meeste mensen vond ik de stemmen en dialecten wel verstaanbaar genoeg.

Ondanks dat het een geweldige single player game is, zou een co-op wel een leuke toevoeging zijn geweest. Een online multiplayer is terecht afwezig in een spel als dit. Je merkt dat als een game op alleen SP of MP is toegespitst het spel veel beter is dan als er op beide wordt gelet.

Levensduur is tijdelijk aangezien je het na 2x wel gehad heb. Beide eindes behaalt en alle achievements gehaald mocht je daar ook achteraan zitten.

Er zijn kleine minpuntjes aanwezig. Maar een paar kleintjes maken een grote welk het cijfer beïnvloed. Maar het is zeker een game die je gespeelt moet hebben. Vergeleken met andere hedendaagse meuk behoort het bij de top.